Biebpanel resultaten onderzoek tarieven en lidmaatschap

Van 11 t/m 31 maart 2014 vond het onderzoek plaats naar de tarieven en het lidmaatschap van De Bibliotheek. Van de panelleden van Bibliotheek Zuidoost Fryslân(BZOF) deden 234 leden aan het onderzoek mee en van het totale Panel hebben 15.116 leden meegedaan. Het totale Panel bestaat uit alle panelleden samen van de 45 bibliotheekorganisaties die zijn aangesloten bij Biebpanel.

Is de infographic niet goed leesbaar, download hem dan hier als pdf-bestand

Onderzoek
In bovenstaande ‘infographic’ staan van het totale Panel de belangrijkste resultaten uit het Biebpanel-onderzoek. De resultaten worden hieronder toegelicht.

De volgende onderwerpen kwamen aan bod:

  • Lidmaatschap
  • Abonnementsvormen, tarieven en voorwaarden
  • E-book plus pakket

Lidmaatschap
Het merendeel van de panelleden in Zuidoost Fryslân heeft een basisabonnement 3 weken lenen. Abonnementen die de panelleden in mindere mate hebben zijn; basisabonnement 4 weken lenen, comfortabonnement en een familieabonnement. De tevredenheid met het huidige abonnement is groot, 86% geeft aan (zeer) tevreden te zijn. In Zuidoost Fryslân zijn de panelleden iets minder prijsbewust dan in het totale Panel: een kwart geeft aan niet te weten hoeveel men per jaar betaalt voor het abonnement, waar dit in het totale Panel 17% is.
Gemiddeld schatten de panelleden het jaartarief in op €42,06. De panelleden die een basisabonnement 3 weken lenen hebben, schatten het jaartarief op €39,10 en dit is iets lager dan de €41,50 van het basisabonnement 3 weken lenen.
Het huidige tarief wordt door de meeste panelleden omschreven als ‘niet duur, niet goedkoop’. De overige panelleden vinden het tarief eerder goedkoop (24%) dan duur (9%).
Ruim negen op de tien panelleden geven aan dat het (heel) waarschijnlijk is dat ze over vijf jaar nog lid zijn van de bibliotheek.

Abonnementsvormen, tarieven en leenvoorwaarden
Panelleden is gevraagd acht leenvoorwaarden in volgorde van belang te zetten. Hoewel het tarief het meest op de eerste plaats wordt gezet (28%), eindigt de uitleentermijn het vaakst in de top 3 (56%). Ook het gratis reserveren, het gratis fysiek lenen in een andere bibliotheek en geen leengeld, eindigen vaak in de top drie. Het gratis fysiek kunnen lenen in andere openbare bibliotheken wordt in Zuidoost Fryslân wat belangrijker gevonden dan in het totale Panel, terwijl aan het gratis reserveren iets minder belang wordt gehecht.
In het totale Panel zien we verschillen in het belang tussen de leeftijdsgroepen. Zo is het tarief het meest belangrijk voor de jongste groep panelleden (16-35 jaar), terwijl het ontvangen van een online inleverattendering juist voor de oudste groep panelleden (65+) het vaakst van belang is.

Landelijke bibliotheekpas
Als input voor de projectgroep Landelijke Bibliotheekpas is een aantal vragen gesteld over de beoogde abonnementsvormen. Om de optimale prijs van een mogelijk landelijk abonnement te bepalen, hebben panelleden vier vragen beantwoord over het tarief van dit fictieve abonnement. De optimale prijs voor dit abonnement ligt onder Zuidoost Fryslânse panelleden rond de €46,- waar dit in het totale Panel €42,- is. Dit is dus iets boven het tarief van het huidige basisabonnement 3 weken lenen van de bibliotheek. Hieronder staan de drie fictieve abonnementen voor een landelijke bibliotheekpas die tijdens het onderzoek aan de panelleden zijn voorgelegd.

Klein abonnement € 30,-- per jaar.
• Maximaal 20 uitleningen per jaar (soort materiaal maakt niet uit)
• Uitleentermijn per materiaal van 3 weken
• Geen inleverattendering
• Alleen lenen van eigen bibliotheek

Basis abonnement € 50,-- per jaar.
• Maximaal 75 uitleningen per jaar (soort materiaal maakt niet uit)
• Uitleentermijn per materiaal van 3 weken
• U ontvangt een (online) inleverattendering
• Mogelijkheid tot zelf lenen van materialen in andere openbare bibliotheken met uw pas

Groot abonnement € 70,-- per jaar.
• Onbeperkt aantal uitleningen per jaar (soort materiaal maakt niet uit)
• Uitleentermijn per materiaal 6 weken
• Kinderen van ouders die een groot abonnement hebben, mogen materialen ook 6 weken lenen.
• U ontvangt een (online) inleverattendering
• Mogelijkheid tot zelf lenen van materialen in andere openbare bibliotheken met uw pas

Het meest populaire van de drie mogelijke landelijke abonnementen is zowel in Zuidoost Fryslân als in het totale Panel het basis abonnement. In Zuidoost Fryslân geeft daarnaast 26% aan de voorkeur te hebben voor het grootste abonnement. Het grote abonnement wordt in Zuidoost Fryslân relatief vaak gekozen door panelleden tussen de 16 en 55 jaar.
De belangrijkste redenen voor panelleden om te kiezen voor het kleine abonnement zijn het te hoge tarief van de andere twee abonnementen en het feit dat er niet zo veel materialen per jaar worden geleend. Panelleden die een voorkeur hebben voor het basisabonnement kiezen hier met name voor vanwege het aantal uitleningen. 20 uitleningen van het kleine abonnement is te weinig en de prijs van het grote abonnement is te duur. De uitleentermijn van 6 weken en het onbeperkt aantal uitleningen spreken de panelleden die kiezen voor het grote abonnement het meest aan.

Betalen voor diensten
Het bibliotheekabonnement kan niet alles omvatten, er zullen altijd diensten blijven waarvoor apart betaald moet worden. Maar welke diensten zouden volgens panelleden buiten het abonnementsgeld mogen vallen en waarvoor zou men dus bereid zijn apart te betalen? Dit zijn vooral de deelname aan activiteiten (cursussen en in mindere mate workshops en lezingen) in de bibliotheek, kopiëren, printen en koffie/thee.
Met name het reserveren van materialen van de eigen bibliotheek zou volgens de panelleden inbegrepen moeten zijn in het abonnement. Voor het reserveren van materialen buiten de eigen bibliotheek is nog wel één op de drie panelleden bereid apart te betalen. In Zuidoost Fryslân zijn panelleden meer bereid om apart te betalen voor het vaker dan tweemaal verlengen van materialen en voor boeken die net zijn uitgekomen, dan in het totale Panel. Voor deelname aan lezingen en workshops zien we wat minder bereidheid om te betalen dan in het totale Panel.
Qua leeftijdsgroepen zien we dat de oudste groep (65+) over het algemeen het minst bereid is om extra te betalen bovenop het abonnement. Voor een boekendienst aan huis zien we ook onder de leden tot 55 jaar veel bereidheid tot betalen.

Alternatieve abonnementsvormen
Er zijn, naast het normale abonnement, ook andere abonnementsvormen mogelijk. Aan de panelleden zijn 7 alternatieve abonnementsvormen voorgelegd om de interesse hierin te peilen. Een derde heeft geen behoefte aan deze abonnementen. Het meest gewenste abonnement is met 31% het landelijke abonnement waarbij leden materialen kunnen lenen bij alle Nederlandse openbare bibliotheken. Een all-in abonnement zonder boetegelden komt in Zuidoost Fryslân op de tweede plek en is populairder dan in het totale Panel. Een familiepas en een abonnement zonder jaarlijks abonnementsgeld zijn voor bijna één op de vijf interessante opties. Het abonnement waarmee leden alleen e-books kunnen lenen is met 9% het minst in trek. Voor het all-in abonnement zonder boetegelden zien we in Zuidoost Fryslân wat meer belangstelling dan in het totale Panel, terwijl er voor de partnerpas, de familiepas en het ‘vriend van de bibliotheek’ abonnement iets minder interesse is. De groep 55 plussers staat over het algemeen het minst open voor alternatieve abonnementsvormen. Het e-book abonnement en de familiepas worden meer gewaardeerd onder panelleden tot 55 jaar dan onder panelleden die ouder zijn dan 55 jaar.
Wanneer panelleden zouden overwegen een partnerpas of gezinspas aan te schaffen, dan zouden de meesten voor alle gezinsleden een aparte pas willen ontvangen. Een kwart geeft juist de voorkeur aan één pas voor het hele gezin.

E-books
Bijna een derde van de BiebPanel leden in Zuidoost Fryslân, leest weleens boeken op een e-reader, iPad of andere tablet. Dit is een kleiner aandeel dan gemiddeld in het totale Panel. Van de overige panelleden geeft een meerderheid aan geen e-books te lezen en dit in de toekomst ook niet van plan te zijn. Een kwart is dit echter wel van plan. We zien hierin geen verschillen tussen de leeftijdsgroepen.
De bekendheid van het aanbod e-books ligt onder de huidige digitale lezers op ongeveer tweederde. Onder de panelleden die niet van plan zijn om digitaal te gaan lezen, ligt de bekendheid zelfs nog rond de 40%. In de leeftijdsgroep 35-55 jaar is de bekendheid van de dienst het grootste.

Hoewel de bekendheid van het gratis aanbod dus redelijk hoog is, ligt de intentie om uiteindelijk gebruik te gaan maken van het e-book plus pakket bijzonder laag. Zelfs onder huidige digitale lezers is maar één op de zes geïnteresseerd in dit aanbod. We zien hierbij geen verschil in geslacht of leeftijdscategorie.
De belangrijkste redenen om geen gebruik te gaan maken van het e-book plus pakket is dat het als te duur wordt ervaren en/of dat men geen e-reader heeft. Ook het aanbod speelt een rol bij de keuze om geen gebruik te gaan maken van het e-book plus pakket.

Conclusies en aanbevelingen

Positief:
• BiebPanel leden uit Zuidoost Fryslân zijn tevreden over hun abonnement!
• Het abonnement geeft waar voor het geld
• Ook in de toekomst denken ze lid te blijven
• Positieve onderdelen huidige leenvoorwaarden:
• Gratis internet
• Gratis fysiek lenen en inleveren bij alle Friese bibliotheken
• Diverse abonnementsvormen
• Gratis boekendienst aan huis voor klanten die slecht ter been zijn
• Bij comfortabonnement gratis reserveren binnen Fryslân, geen leengeld actuele boeken,cd’s en dvd’s en voor materialen uit BZOF leentermijn van een jaar.

Overwegen:
• Abonnement zonder boetegelden
• Gratis reserveren binnen de eigen bibliotheek
• Gratis eerste verlenging
• Gezinspas met aparte passen per gezinslid

We zijn blij om te zien dat de tevredenheid over de abonnementen groot is. Maar ook zijn er een aantal aanbevelingen.
Twee veelgenoemde punten zijn het gratis fysiek lenen in andere bibliotheken en een inleverattentie. Deze zijn intussen beide mogelijk. Je kunt zelf gratis fysiek lenen en inleveren in andere bibliotheken in heel Friesland en sinds kort ook in bibliotheek Drachten. Deze bibliotheek was hier tot voor kort nog een uitzondering op.
De inleverattentie is nieuw. De inleverattentie kun je zelf instellen op onze website www.bzof.nl in ‘mijn menu’ onder het kopje ‘mijn gegevens’. Maar ook in de bibliotheek kan een medewerker dit voor je instellen.
Drie dagen voor de inleverdatum krijg je via de email een inleverattentie.

Een ander punt wat voorbij kwam in het onderzoek was het onderdeel ‘betalen voor diensten’.
Voor lezingen en workshops krijg je als bibliotheeklid al korting op de toegang maar wist je dat je tegenwoordig met je bibliotheekpas op allerlei uitjes, voorstellingen en lezingen korting krijgt?
Op de website www.voordeelmetjebiebpas.nl staat alle informatie met bijbehorende kortingen.

De interesse voor een landelijke bibliotheekpas wordt steeds groter. De projectgroep Landelijke Bibliotheekpas zet zich voor de realisatie hiervan in. Mede dankzij de onderzoeksresultaten van dit biebpanelonderzoek wisten zij een aantal politieke partijen in de Tweede Kamer te overtuigen van het belang van een landelijke pas. Daarmee is de komst van een landelijke pas weer een stap dichterbij.

De abonnementen voor dit jaar zijn al vastgesteld. In het najaar worden de tarieven en leenvoorwaarden van de abonnementen in 2015 vastgesteld. De overige overwegingen uit dit onderzoek worden meegenomen in het overleg.

Meedoen met Biebpanel
Ook panellid worden? Geef je dan hier op bij Biebpanel
Je krijgt dan vier keer per jaar een email met daarin een link naar het onderzoek. Het invullen van een onderzoek duurt ongeveer 10 minuten.